U današnjem članku vam pišemo na temu isječenog hljeba koji ostaje „svjež“ nedeljama, iako je sveprisutno vjerovanje da hljeb prirodno gubi vlagu i postaje tvrd već drugi dan.
Na prvi pogled, čini se da je hljeb koji je zapakovan u plastičnu kesu, uprkos tome što je isječen i često stoji danima na sobnoj temperaturi, zaista „svjež“ i mek. Ipak, da bismo razumeli kako je to moguće, moramo se pozabaviti hemijskim procesima i aditivima koji omogućavaju da se takav hljeb održava „mekim“ i dugotrajno svežim.
Zašto isječen hljeb u kesi ostaje „svjež“?
Isječen hljeb, koji je često pakovan u plastične kese, sadrži nekoliko sastojaka i tehnika koje omogućavaju da ostane mekan i dugotrajno svež. Ključni faktor za postizanje ovog efekta je upotreba kalcijum-propionata, konzervansa poznatog pod oznakom E282, koji sprečava rast plijesni. Ovaj konzervans efikasno eliminiše mogućnost da se na hljebu razvijaju gljivice, čineći da hljeb ostane dugotrajan. Takođe, u proizvodnji se često koriste emulgatori i enzimi koji modifikuju strukturu skroba u hljebu, omogućavajući da se zadrži vlažnost unutar testa, čineći ga mekim i elastičnim.
Pre nego što se kesa zatvori, unutrašnjost se često prska alkoholnim parama kako bi se eliminisali mikroorganizmi. Ovaj postupak doprinosi tome da hljeb ostane na polici znatno duže od zanatskog hljeba, koji je podložan bržem kvarenju. Iako se može učiniti kao da se radi o magiji pakovanja, u stvarnosti se sve svodi na hemijske procese koji zaustavljaju prirodne procese kvarenja.
Šta piše na deklaraciji?
Većina potrošača ne obraća previše pažnje na sitna slova na deklaraciji hljeba, već samo gleda datum isteka roka trajanja i cenu. Ipak, sastav proizvoda otkriva mnogo više o tome šta se zaista nalazi u pakovanju. Često, hljeb koji izgleda „svjež“ i mekan sadrži aditive i hemijske supstance koje mogu izazvati nelagodnosti, poput nadutosti, kod osjetljivijih osoba.
Na deklaraciji često možete videti sledeće sastojke:
-
Konzervansi (E281, E282): Ovi konzervansi služe da spreče razvoj plijesni i gljivica, ali mogu imati negativan uticaj na rad crijeva, naročito kod osjetljivih ljudi.
-
Sojino brašno: Sojino brašno se često koristi kao jeftin filler koji pomaže da hljeb zadrži vlagu. Zbog toga hljeb može delovati teže na vagi i imati spužvastu teksturu u ustima.
-
Sredstva za tretiranje brašna: Ovi aditivi omogućavaju da tijesto brzo nadođe, stvarajući vazdušne mehuriće koji hljebu daju nepostojeći volumen, čineći ga mekanim i vazdušastim.
-
Biljne masti: Često se koriste rafinisana ulja koja sprečavaju da se kriške hljeba zalijepe jedna za drugu u kesi, ali se radi o prerađenim mastima koje nisu najzdraviji izbor.
Zamka „crnog“ i „integralnog“ hljeba
Jedan od najvećih problema javlja se kod tamnih varijanti hljeba. Na prvi pogled, crni hljeb izgleda kao zdrava alternativa, ali često je to samo običan bijeli isječen hljeb kojem je dodat slad ili prženi šećer (karamel) radi boje. Ovaj hljeb je mekan i lagan, što znači da nije pravi integralni hljeb. Pravi integralni hljeb je obično teži, zbijeniji, hrapaviji i mrvljiv, jer sadrži celo zrno žitarica. Ako je hljeb crn, ali se ponaša kao bijeli hljeb (mekan i lagan), verovatno nije vidio celo zrno, već samo tamnu boju dodanu za estetski izgled.
Tri znaka da kupujete „čistu hemiju“
Kada sledeći put budete kupovali hljeb u kesi, obratite pažnju na sledeće znakove koji vam mogu pomoći da prepoznate kada kupujete proizvod prepun aditiva i hemikalija:
-
Stisnite krišku: Ako se hljeb ne vrati u prvobitni oblik već ostane slijepljen poput plastelina, to je jasan znak da je hljeb pun aditiva koji drže vlagu u njemu.
-
Pomirišite unutrašnjost kese: Ako osećate jak miris koji podseća na kvasac pomešan sa alkoholom čim otvorite kesu, to je indikator da je hljeb hemijski tretiran. Ovaj miris je znak da je hljeb prošao kroz procese koji uključuju upotrebu alkohola u pakovanju, što omogućava duži rok trajanja.
-
Pogledajte listu sastojaka: Ako na listi sastojaka ima više od samo četiri osnovna sastojka (brašno, voda, so i kvasac), to znači da hljeb sadrži dodatne aditive koji nisu nužni za pravljenje hljeba, već služe proizvođaču za očuvanje proizvoda i produžavanje roka trajanja.
Brzi odgovori o hlebu iz kese
-
Da li je alkohol u kesi opasan?
Alkohol u kese nije toksičan jer brzo ispari, ali služi kao indikator koliko je hljeb procesuiran i koliko hemijskih tretmana je prošao. -
Zašto se hljeb iz kese ne mrvi?
Hljeb ostaje mekan i elastičan zbog upotrebe emulgatora koji čine da se vlaga “zarobi” unutar skroba. To sprečava prirodno isušivanje mrvice koje je karakteristično za domaći hljeb. -
Gdje je najbolje čuvati ovaj hljeb?
Iako dolazi u plastičnoj kesi, najbolje je da hljeb čuvate u papirnoj kesi kod kuće. Plastika može izazvati znojenje hljeba, što ubrzava kvarenje iznutra, dok papirna kesa omogućava hljebu da diše i sprečava prekomernu vlagu.
Iako je praktično i povoljno kupovati isječen hljeb u kesi, važno je razumeti kako hemijski tretmani i aditivi utiču na kvalitet proizvoda. Uvek čitajte sastav na deklaraciji i budite svesni svih dodataka koji mogu negativno uticati na vaše zdravlje. Ako želite da konzumirate prirodni hljeb, obratite pažnju na to što kupujete i birajte proizvode koji sadrže što manje hemikalija i aditiva.
